เขตสุขภาพเพื่อประชาชนภาคใต้

กขป.เขต 11 ดัน School Health Literacy มุ่งเด็กวัยเรียนมีความรอบรู้ด้านสุขภาพ

สถานการณ์ปัญหาสำคัญของเด็กและเยาวชน เด็กอายุ 6-14 เขตพื้นที่ 11 ประกอบด้วยจังหวัดนครศรีธรรมราช กระบี่ พังงา ภูเก็ต ระนอง สุราษฎร์ธานี และชุมพร

พบว่า ภาวะโภชนาการเกินมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นอย่างชัดเจน ส่วนสูงของเด็กมีการเปลี่ยนแปลงน้อยมาก (เด็กยังเตี้ยต่ำกว่ามาตรฐาน) และไอคิวของเด็กต่ำกว่ามาตรฐาน

จากสถานการณ์ปัญหาดังกล่าวคณะกรรมการเขตสุขภาพเพื่อประชาชน (กขป.) เขต 11 ร่วมกับศูนย์อนามัยที่ 11 ยกประเด็นเด็กและเยาวชนเพื่อสานพลังเครือข่ายพัฒนาความรอบรู้ของเด็กวัยเรียน เป็น 1 ใน 4 ประเด็นเพื่อขับเคลื่อนงานปี 2562

ในการประชุมกขป. เขต 11 เมื่อวันพฤหัสบดีที่ 18 เมษายน 2562 ที่โรงแรม ฎ ชดา จังหวัดนครศรีธรรมราช มีการติดตามความก้าวหน้าการดำเนินงานทั้ง 4 ประเด็นการขับเคลื่อนหลัก คือ

1.ประเด็นเด็กและเยาวชน

2.ประเด็นสุขภาวะคนวัยทำงาน

3.ประเด็นผู้สูงอายุ

และ 4.ประเด็นสาธารณสุขทางทะเล

ในส่วนเป้าหมายและทิศทางการดำเนินงานปี 2562 โดยมีการประชุมคณะทำงานทั้ง 4 ประเด็นก่อนในช่วงเช้า

เป้าหมายสำคัญของการขับเคลื่อนประเด็นเด็กและเยาวชน เขต 11 ปรับเข็มมุ่งสู่เด็กวัยเรียนมีความรอบรู้ด้านสุขภาพและพฤติกรรมที่พึงประสงค์ (School Health Literacy)

เป้าหมายเพื่อเด็กและเยาวชนมีการเจริญเติบโต สูงดีสมส่วน และมีสติปัญญา

ซึ่งคณะทำงานประเด็นได้วางแผนการทำงานโดยใช้ 3 ยุทธศาสตร์ ประกอบด้วย

(1) การสานพลัง เชื่อมเครือข่าย แชร์ข้อมูล เห็นคุณค่าร่วม “แสวงหาจุดร่วม สงวนจุดต่าง” เช่น เชื่อมกับศูนย์อนามัยที่ 11 เพื่อทำงานร่วมกัน บูรณาการทำงาน ร่วมสร้างพื้นที่ต้นแบบและพื้นที่ปฏิบัติการที่มาจากการบูรณาการกับภาคีเครือข่ายระดับเขต จังหวัด อำเภอ ตำบล และการติดตามประเมินผลแบบเสริมพลัง

(2) การบูรณาการทำงาน ร่วมคิด ร่วมทำ ร่วมรับผิดชอบ ร่วมรับผลประโยชน์ เช่น การ Mapping องค์กรภาคีระดับเขต จังหวัด อำเภอ ตำบล ประสาน สสจ./รพ.สต. และเขตพื้นที่โรงเรียน ขับเคลื่อนร่วมสร้างต้นแบบและขยายเครือข่าย และใช้แนวคิด WIN WIN การหนุนเสริมซึ่งกันและกัน

และ (3) การเอื้ออำนวยให้เกิดสุขภาวะ เช่น สร้างพื้นที่เรียนรู้ การชื่นชม แชร์ โชว์ เชื่อม ช่วยและการใช้ ทั้งนี้กระบวนสำคัญคือการหนุนเสริมการถอดบทเรียน School Health Literacy และขยายผลในพื้นที่เขตสุขภาพเพื่อประชาชน 11 ต่อไป

ส่วนประเด็นอื่นๆ คือ

(1) กลุ่มวัยคนทำงาน เน้นเรื่องเกษตรเพื่อสุขภาพและความมั่นคงด้านอาหาร มุ่งสู่การจัดทำแผนด้านความมั่นคงทางอาหาร กฎกติกาหรือธรรมนูยสุขภาพด้านความมั่นคงอาหารในระดับชุมชนท้องถิ่น

(2) ประเด็นผู้สูงอายุ มุ่งสู่การเตรียมตัวรองรับสังคมสูงวัยและการพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุในชุมชน โดยหวังขยายผลสถานพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุเต็มพื้นที่ทุกตำบลในเขตพื้นที่ 11

และ (3) ประเด็นสาธารณสุขทางทะเล เน้นการจัดการขยะทางทะเล ในพื้นที่ชุมชนท้องถิ่น

ทั้งนี้ประเด็นการขับเคลื่อนงานของ กขป. ทั้ง 3 ประเด็น สอดคล้องกับการดำเนินงานของคณะกรรมการสุขภาพระดับอำเภอ (พชอ.) ในเขตพื้นที่ เขต 11 และมีการลงพื้นที่แลกเปลี่ยนทิศทางการทำงาน และประสานความร่วมระหว่าง กขป. เขต 11 กับ พชอ.พรหมคีรี ประเด็นอาหารปลอดภัย การขัดการขยะ และประเด็นผู้สูงอายุ ที่ห้องประชุมว่าการอำเภอพรหมคีรี จังหวัดนครศรีธรรมราช เช้าวันศุกร์ที่ 19 เมษายน 2562


ทั้งหมดนี้ คือความเคลื่อนไหวการดำเนินงานของเขตสุขภาพเพื่อประชาชน เขตพื้นที่ 11 จากต้นทางสู่ปลายทางในปี 2562 และเป้าหมายระยาว เด็กวัยเรียน เขตพื้นที่ 11 จะมีความรอบรู้ด้านสุขภาพและพฤติกรรมที่เหมาะสม รวมไปถึง School Health Literacy จะเกิดขึ้นมากน้อยแค่ไหน แผน/ธรรมนูญความมั่นคงทางอาหารมีกี่พื้นที่ ความพร้อมของผู้ย่างเข้าสู่วัยผู้สูงอายุและคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุจะเป็นอย่างไร รวมทั้งปัญหาขยะทางทะเลจะลดลงหรือไม่ น่าติดตามให้กำลังใจ และเสริมพลัง กขป. เขต 11 และทีมงานทั้งสี่ประเด็นก้าวเดินสู่จุดหมายต่อไป

เรื่องโดย จารึก ไชยรักษ์ สำนักงานคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ (สช.)